Grote hoeveelheden plastic in melk en vlees aangetroffen

Bijna 80 procent van de door wetenschappers geteste vlees- en zuivelproducten van boerderijdieren bevat microplastics, zo blijkt uit een nieuwe studie van de Vrije Universiteit van Amsterdam. De mogelijke oorzaak zou het voer van koeien en varkens kunnen zijn.

Alle twaalf onderzochte monsters van voederpellets en versnipperd voer bleken plastic te bevatten. In het verse voedsel werd geen vervuiling aangetroffen. De studie werd uitgevoerd in opdracht van de Plastic Soup Foundation, een non-profit milieuorganisatie die tot doel heeft plasticvervuiling te verminderen.

Verder bleken zeven van de acht geteste rundvleesmonsters plastic deeltjes te bevatten, terwijl er in vijf van de acht varkensvleesmonsters ten minste één soort plastic zat. Ook werd plastic aangetroffen in 18 van de 25 geteste melkmonsters. ,,Dit is niet alleen schadelijk voor het dierenwelzijn, maar wellicht ook voor onszelf als vrijwel elke biefstuk en elke hamburger kleine stukjes plastic bevat”, zegt Maria Westerbos, directeur van de Plastic Soup Foundation. ,,Deze studie leidt tot ernstige bezorgdheid over de besmetting van onze voedselketen met microplastics.”

Zero tolerance

De Europese Verordening voor Diervoeding 767/2009 verbiedt de toevoeging van ‘verpakkingen en delen van verpakkingen afkomstig van het gebruik van producten van de voedingsmiddelenindustrie.’ Deze verordening zou volgens de Plastic Soup Foundation moeten worden gehandhaafd. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) hanteert echter een zogeheten Reference Point of Action; dat houdt in dat wanneer de vervuiling onder de 0,15 procent is, die wordt getolereerd. De milieuorganisatie vindt dit zorgelijk. Westerbos: ,,Wij zijn gebrand op het naleven van het ‘zerotolerancebeleid’ op Europees niveau.”

Bezorgdheid

De bezorgdheid over de toename van plastic in het voer van landbouwdieren is de laatste jaren gegroeid. In 2021 werd de Amerikaanse landarbeider Emmanuel Moore nog ontslagen nadat hij een TikTok-video had geplaatst waarin hij onthulde hoe plastic afval het varkensvoer vervuilt.

Recent verschenen meerdere studies over de aanwezigheid van microplastics in het menselijk lichaam. De deeltjes plastic komen binnen door het drinken uit een plastic beker of flesje, maar ze zitten ook in ons kraanwater. Ook ademen we de deeltjes in omdat ze in fleece-, polyester- en nylonkleding zitten. Onderzoekers hebben zelfs voor het eerst microplastics gevonden in de nieuwe sneeuw van Antarctica.

Plastic Soup Foundation is naar aanleiding van het onderzoek een petitie gestart. Hierin vragen ze minister Staghouwer van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit om de consument te verzekeren dat er geen plastic in de Nederlandse voedselketen zit. Ook vragen ze de minister om aan te geven in hoeverre hij controles op de aanwezigheid van plastic in veevoer prioriteit geeft.

 

Food Cabinet onderzoekt prijsstijgingen in de voedselsector

Food Cabinet: “Momenteel dreigt er een wereldwijde voedselcrisis, onder meer aangejaagd door de oorlog in Oekraïne. Eén van de thema’s die op het moment heel actueel is, gaat om prijsstijgingen. Van producent tot retail – de grondstof- en brandstofprijzen zorgen ervoor dat de productiekosten van veel voedingsmiddelen omhoog gaan. Daar krijgt de gehele keten mee te maken.

Deze prijsstijgingen brengen veel vragen en keuzes met zich mee, zowel in de productie als op communicatiegebied. Als communicatiebureau in food willen we graag onderzoeken hoe we ons netwerk daar het beste in bij kunnen staan. We hopen aan de hand van dit onderzoek de grootste pijnpunten en dilemma’s in kaart te brengen. Daarom willen we je graag een aantal vragen stellen, zodat we in kaart kunnen brengen waar de grote communicatie-uitdagingen op dit gebied zitten. Invullen kost ongeveer 3 minuten.

Op basis van de informatie uit dit onderzoek schrijven we een bondig whitepaper met tips uit de sector en aanbevelingen op communicatiegebied. Als je dat document graag wil ontvangen, kan je op het einde van de lijst je e-mailadres achterlaten. We gaan uiteraard zorgvuldig met alle gegevens om. Invullen is volledig anoniem.”

Food Cabinet is een campagnebureau dat samen met opdrachtgevers werkt aan een voedselsysteem met toekomst. Zij willen mensen inspireren om gezonde, duurzame en eerlijke voedselkeuzes te maken.

Slachterij Gosschalk en coöperatie Farmer Friendly gaan samen los

De samenwerkingsovereenkomst tussen Team Varkens van Farmers Defence Force en slachterij Gosschalk is getekend. Dit is de start van het traject om samen te komen tot een eerlijk en transparant verdienmodel voor varkenshouders via verticale ketenintegratie. Varkensvleesproducten met het keurmerk Farmer Friendly gaan een plek veroveren in de winkelschappen.

In het Brabantse Wanroij werd op 16 juni de ondertekening verricht in bijzijn van zo’n 250 varkenshouders die lid zijn van Farmers Defence Force (FDF). Zij kregen uitleg over de samenwerking en de plannen om Farmer Friendly (FF) varkensvlees op de markt te krijgen.

Voorzitter van FDF Team Varkens, Roy Nillesen, stelde aan de vooravond te staan van het gevecht van vleesverwerkers om de varkens. ‘Voor varkenshouders is nu het momentum om via ketensamenwerking met Gosschalk een eerlijk en transparant verdienmodel op te zetten. De winst zal 50/50 verdeeld worden tussen Gosschalk en de coöperatie Farmer Friendly. Wij zorgen dat de varkens bij de slachterij in Epe komen en gaan de capaciteit optimaliseren op basis van de marktvraag naar varkensvlees met het keurmerk Farmer Friendly.’

Kijkje in de keuken slachterij Gosschalk

Max Gosschalk geeft aan van oudsher een vrij gesloten vleesverwerkend familiebedrijf in Epe te zijn. Per jaar verwerken we met zo’n 500 medewerkers rond de 100.000 slachtrunderen en 500.000 vleesvarkens. ‘Zonder leveranciers van slachtdieren kunnen wij niet. Veehouders zijn een strategische schakel en daar willen wij toekomstgericht mee samenwerken’, benadrukte Gosschalk. ‘Boeren krijgen respect van de bevolking en de maatschappij wil een eigen voedselvoorziening. Om boeren te steunen vinden wij het belangrijk om via een verticale integratie het keurmerk Farmer Friendly mee in de markt te zetten. Dierenwelzijn en duurzaamheid zijn echter ook zaken die belangrijk blijven voor een duurzaam verdienmodel.’

Farmer Friendly PIG-notering

‘Het is een historische avond voor de boer en we gaan los. Wel beginnen we rustig’, zei FDF-voorman Mark van den Oever. ‘Het is een groeitraject en werken naar een eigen PIG-notering, efficiëntie en uniformiteit in de keten. Maar we starten voorzichtig en zullen onze deelnemers 15 tot 16 cent boven de notering van Van Rooi gaan betalen. De helft van winst komt bij ons terug en de helft daarvan vloeit terug naar de boer in de vorm van een nabetaling of een hogere PIG-notering.’

Slacht BV in ontwikkeling

Financieel en organisatorisch moeten er nog zaken geregeld worden. Wel is duidelijk dat de Coöperatie Farmer Friendly de varkens bij de leden inkoopt en doorverkoopt aan een ’Slacht BV’. Van deze besloten vennootschap zijn Gosschalk en de coöperatie FF beiden van 50 procent aandeelhouder. Die BV regelt het slachten en de afzet van het FF-varkensvlees. Samen met Gosschalk wordt gewerkt aan een zo optimaal mogelijke vierkantsverwaarding van het varken. Duidelijk is dat de afzetstructuur van FF-varkensvlees nog van de grond af moet worden opgebouwd. Volgens Van den Oever zijn de eerste gesprekken met supermarkten en slagers over het afnemen van FF-varkensvleesproducten lopen.

Eénmalige inleg slachterij en varkenshouders nodig

Vleesvarkenshouders die bij de samenwerking aan willen haken konden ter plekke een formulier invullen. Om de ‘Slacht BV’ aan het draaien te komen brengt Gosschalk de helft van het startkapitaal in. De andere helft risicodragend kapitaal zal ingebracht moeten worden door de deelnemers. Vleesvarkenshouders leggen eenmalig tussen de 0,50 en 1,50 euro

per afgeleverd varken per jaar in. Voor zeugenhouders is de eenmalige inleg 1,50 tot 2 euro per zeug. ‘Het is tijd om ballen te tonen en marktmacht te grijpen. Er komt voedselschaarste en dan moet je er nu bij zijn’, besluit Van den Oever.