NVWA-BuRo onderzoekt PFAS in eieren, maar kijkt NIET naar de oorzaak

Naar aanleiding van een artikel in NRC waarin stond dat eieren van kippen van particulieren in de buurt van de chemiefabriek Cemours veel gevaarlijke per- en polyfluoralkylstoffen (PFAS) bevatten heeft BuRo een onderzoek ingesteld. Vreemd genoeg richtte deze zich alleen op de vraag of het gehalte PFAS in betreffende eieren schadelijk is en maakte daarbij een onderscheid in particuliere eieren en commerciële eieren. Omdat PFAS door de mens gemaakte stoffen zijn, zoals bij chemiefabriek Cemours en niet van nature in het milieu voorkomen is het vreemd dat de oorzaak niet is meegenomen in het onderzoek.

Ter onderbouwing van het artikel dat gepubliceerd is op 31 augustus 2023 heeft NRC zelf eieren van particulieren laten analyseren door de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam. De eieren waren afkomstig van drie particulieren, drie kinderboerderijen en drie verkooppunten (niet nader gedefinieerd) in een straal van zes kilometer rond de chemiefabriek Chemours in Zuid-Holland zuid. Volgens NRC zou de consumptie van deze eieren tot gezondheidsrisico’s leiden.

Volgens de NVWA vallen de eieren van kippen van particulieren niet onder het toezicht van de NVWA omdat deze eieren niet in de handel worden gebracht voor commerciële verkoop. Toch heeft bureau Risicobeoordeling & onderzoek (BuRO) van de NVWA dit signaal nader onderzocht.

Onderzoeksvraag BuRo

BuRO heeft de volgende bredere onderzoeksvraag geformuleerd: Is er sprake van een risico voor de gezondheid van de Nederlandse consument wanneer deze gedurende een langere periode aan PFAS wordt blootgesteld via de consumptie van eieren van kippen van particulieren?

De resultaten van het onderzoek tonen aan dat de wekelijkse PFAS inname door de consumptie van eieren van particulieren de gezondheidskundige grenswaarde (i.e. de maximale veilige inname) fors overschrijdt.

Conclusie

De verhouding van de totale wekelijkse PFAS inname door kinderen en volwassenen door de consumptie van eieren van kippen van particulieren en de maximale veilige inname ligt tussen 2,7 en 102. Dit betekent dat de wekelijkse PFAS inname door de consumptie van deze eieren gedurende een langere periode tot gezondheidsrisico’s kan leiden. Voor de consumptie van commerciële eieren geldt dit niet.

De totale PFAS inname van de Nederlandse consument is volgens RIVM te hoog. Overeenkomstig de recente onderzoeken naar PFAS-gehalten in eieren van consumenten rondom Chemours en 3M (België) blijkt er uit de analyse door BuRO geen duidelijke relatie te zijn tussen de PFAS contaminatie in eieren van particulieren en een bekende besmettingsbron. 

Het onderzoek van BuRo laat zien dat de commerciële eieren gezond zijn en dat je (alle?) particuliere eieren niet kunt vertrouwen. Vreemd dat er met geen woord gerept wordt over mogelijke besmettingsbronnen.   

Voedingscentrum

Op basis van de conclusies van de risicobeoordeling, adviseert BuRO de minister voor Medische Zorg om het Voedingscentrum te vragen consumenten te informeren over de mogelijke risico’s van PFAS voor de volksgezondheid van particuliere eieren. Daarnaast wordt geadviseerd om aanvullend (internationaal) onderzoek te initiëren naar PFAS-gehalten in eieren van particulieren met specifieke aandacht voor mogelijke bronnen.

Regelgeving voor commerciële eieren

Per januari 2023 zijn maximumgehaltes (MLs) van kracht voor PFAS in vlees, vis en eieren. Deze MLs zijn vastgelegd in EU Verordening 2023/915 (voorheen EU Vo 1881/2006)4. Als gevolg hiervan zijn per 2023 analyses van PFAS (in onder andere eieren) opgenomen in het (verplichte) nationaal monitoringsplan voor contaminanten van de NVWA.

Bron: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/brieven/2024/03/13/risicobeoordeling-pfas-in-eieren-van-kippen-van-particulieren