Commissie publiceert richtsnoeren voor bestrijding voedselfraude

De Commissie heeft een rapport gepubliceerd over mogelijke frauderisico’s en controlemethoden om frauduleuze en misleidende praktijken in de voedselketen op te sporen. De informatie zal gebruikt worden door de autoriteiten van de lidstaten die verantwoordelijk zijn voor officiële controles.

Voedfselfraude kost bedrijven in de Europese Unie (EU) miljarden euro per jaar. De impact van gaat vaak verder dan economische verliezen. Fraude in de voedselketen kan een bedreiging vormen voor de volksgezondheid, voor de voedselkwaliteit en reputatie. Met als mogelijk resultaat het verlies van klanten en vertrouwen.

Een tekort aan vertrouwen kan ook leiden tot minder belastinginkomsten en handel. Daarom wil de Commissie passende handhavingsmaatregelen nemen. Bevoegde autoriteiten en handhavers moeten zich (meer) bewust zijn van frauderisico’s.

Wat is fraude in de voedselketen?

De EU-wetgeving bevat geen definitie van “frauduleuze of misleidende praktijken” of “fraude in de voedselketen”. Verordening (EU) 2017/625 verwijst in verschillende bepalingen naar “frauduleuze of misleidende praktijken”, maar definieer deze niet. Artikel 2, lid 21, van Uitvoeringsverordening (EU) 2019/1715 van de Commissie geeft een definitie van “fraudemelding” waarbij uitgegaan wordt van samenwerking tussen lidstaten en uitwisseling van informatie.

Belangrijke elementen die moeten worden beschouwd in verband met fraude:

  • “Een melding van niet-naleving in IT Rapid Alert System for Food and Feed (iRASFF) betreffende
  • vermoedelijke opzettelijke actie door bedrijven of individuen
  • om kopers te misleiden en
  • om daaruit ongerechtvaardigd voordeel te halen,
  • wat in strijd is met de regels bedoeld in artikel 1(2) van Verordening (EU) 2017/625.”

Fraude treft bedrijven en consumenten. De gevolgen zijn met name van financiële aard wanneer de fraude verband houdt met kwaliteit. Fraude kan ook een risico vormen voor de gezondheid van mens, dier of plant, dierenwelzijn en milieu. Ook moet het politieke risico dat gepaard gaat met fraude niet worden onderschat omdat fraudegevallen het vertrouwen van de consument in officiële controles kunnen ondermijnen.

Op risico gebaseerde controles

Het uitvoeren van op risico gebaseerde controles vereist een proactieve, innovatieve (“Think outside the box”) en doelgerichte benadering volgens de doelstellingen van artikel 9, lid 2, van Verordening (EU) 2017/625. Het omvat:

  • identificatie van frauderisico’s (koppeling landelijke strategie, horizonscanning, signalen uit diverse bronnen);
  • een gedocumenteerd planningsproces op basis van een risicobeoordeling;
  • een planningsproces dat specifiek gericht is op de geïdentificeerde frauderisico’s
Overzicht belangrijkste elementen voor bestrijding van voedselfraude

Rapport: https://publications.jrc.ec.europa.eu/repository/handle/JRC131525