De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) ontving deze zomer ruim 700 meldingen over dieren die te maken hadden met hittestress — meer dan het dubbele van vorig jaar. De meeste meldingen gingen over dieren in de wei zonder schaduw of voldoende drinkwater.
Hoewel de meeste situaties direct konden worden opgelost, is de boodschap van de NVWA duidelijk: dierenwelzijn bij warm weer is geen incidenteel thema meer, maar een structureel aandachtspunt.
De stijging van het aantal meldingen komt deels door grotere maatschappelijke alertheid en oproepen via sociale media, maar weerspiegelt ook een verschuiving in toezicht: van reageren naar voorkomen.
Toezicht wordt structureel en voorspelbaar
Tijdens de heetste dagen van 2025 voerde de NVWA meer dan 300 inspecties uit bij veehouders, transporteurs en slachthuizen.
In 34 gevallen bleek de situatie niet in orde; meestal ging het om gebrek aan schaduw of water.
Bij slachthuizen werden 121 bevindingen gedaan, vooral rond ventilatie, wachttijden en transportplanning. In één ernstig geval, waarbij dieren door hittestress stierven vóór aankomst, werd een bedrijf onder verscherpt toezicht geplaatst.
De NVWA benadrukt dat bedrijven niet alleen moeten reageren op hitte, maar zich ook structureel moeten voorbereiden op extreme weersomstandigheden.
Dat betekent dat hittepreventie net zo’n vast onderdeel van bedrijfsvoering wordt als voedselveiligheid of hygiëne.
Van weersomstandigheden naar ketenverantwoordelijkheid
De controle op hittestress past in een bredere ontwikkeling: klimaatadaptatie en dierenwelzijn worden onderdeel van de ketenverantwoordelijkheid.
Bedrijven in de voedselketen — van primaire productie tot verwerking en transport — worden geacht risico’s in te schatten en maatregelen te treffen voordat er problemen ontstaan.
Dat vraagt niet om extra bureaucratie, maar om anticiperend management:
het aanpassen van planningen bij hoge temperaturen, het tijdig inschakelen van ventilatie, het verkorten van wachttijden en het borgen van voldoende water en beschutting.
Deze lijn sluit aan bij de aankomende Europese herziening van de dierenwelzijnsregels voor transport en slacht, waarin temperatuurbeheersing, wachttijden en risicoanalyse expliciet worden opgenomen.
Signaal aan de sector
De kern van het NVWA-bericht is niet de stijging van meldingen, maar de veranderende houding van het toezicht. Waar de NVWA vroeger vooral handelde op basis van meldingen, verwacht zij nu dat bedrijven zelf verantwoordelijkheid nemen voor preventie.
Bedrijven die kunnen aantonen dat zij voorbereid zijn, bijvoorbeeld met een duidelijk hitteprotocol of risicobeoordeling, hebben meestal niets te vrezen. Wie wacht tot het warm is om te reageren, loopt risico op toezichtmaatregelen of reputatieschade.
Professioneel risicobeheer
De zomer van 2025 laat zien dat dierenwelzijn bij hitte onderdeel is geworden van professioneel risicobeheer. Het toezicht wordt voorspelbaarder, de publieke druk groter, en de verwachtingen van bedrijven duidelijker.
De boodschap is helder:
Hittestress voorkomen hoort bij goed ondernemerschap.
Niet omdat het moet, maar omdat het hoort bij een moderne, verantwoorde keten.
Wat dit betekent voor uw organisatie:
- Actualiseer uw hitteprotocol.
Zorg dat het plan niet alleen op papier staat, maar ook praktisch uitvoerbaar is. Benoem bijvoorbeeld wie wat doet bij temperaturen van boven 27°C. Van planning tot transport en wachttijden. - Leg aantoonbaar vast wat u doet.
Een korte notitie of foto van genomen maatregelen volstaat vaak al. Zo kunt u bij een inspectie eenvoudig laten zien dat u bewust handelt. - Communiceer intern en extern.
Informeer medewerkers, transporteurs en ketenpartners vooraf over hittebeleid. Transparante communicatie voorkomt misverstanden en versterkt vertrouwen bij klanten én toezichthouders.
Condor Consultancy ondersteunt bedrijven bij risicobeheer, naleving en duurzame bedrijfsvoering in de voedselketen.