Strijd om de vleesnaam: wat mag er straks nog op het etiket?

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft producenten als Vivera en De Vegetarische Slager aangesproken op het gebruik van termen als “plantaardig gehakt”. Volgens de Nederlandse Warenwet is dat niet toegestaan: “gehakt” is een gereserveerde vleesbenaming die uitsluitend gebruikt mag worden voor producten die daadwerkelijk vlees bevatten.

Wat voor consumenten misschien onschuldig lijkt, heeft voor producenten grote gevolgen. Etiketten, verpakkingen en zelfs websites moeten worden aangepast. En dat terwijl de Europese regels waarop Nederland zich baseert, nog volop in ontwikkeling zijn.

Handboek nog niet aangepast aan Europese ontwikkelingen

De NVWA handhaaft op basis van het Handboek Etikettering van levensmiddelen. Dat handboek is nog geldig, maar bevat geen recente aanpassingen aan de Europese discussies over plantaardige vleesvervangers. De regels kloppen dus formeel, maar lopen niet helemaal in de pas met het debat in Brussel.

Voor producenten betekent dat een ongemakkelijke situatie: de wet is helder, maar de toekomst is onzeker. Wat vandaag mag, kan over een jaar veranderen.

Wat mag nu wél en wat niet?

In de huidige Europese wetgeving (Verordening (EU) 1169/2011) geldt dat productbenamingen niet misleidend mogen zijn.
Daarnaast bepaalt de Nederlandse Warenwet dat sommige termen uitsluitend voor vleesproducten zijn gereserveerd.

De stand van zaken eind oktober 2025:

Benaming

Huidige status

Opmerking

Vegan burger

Toegestaan

Duidelijke vermelding van ‘vegan’ of ‘plantaardig’ vereist. EU bespreekt nog of dit zo blijft.

Vegetarische schnitzel

Toegestaan

Mag zolang het niet misleidend is; mogelijk aanpassing in toekomst.

Plantaardig gehakt

Verboden

“Gehakt” is wettelijk gereserveerd voor vlees.

Vegan tartaar

Verboden

“Tartaar” is een beschermde vleesbenaming.

Vegan steak

Nog toegestaan

Onderwerp van discussie in toekomstig EU-voorstel.

Met andere woorden: “vegan burger” en “vegetarische schnitzel” mogen op dit moment nog, maar ondernemers doen er verstandig aan alert te blijven op aankomende wijzigingen.

EU-landen sterk verdeeld

Begin oktober 2025 stemde het Europees Parlement in met een voorstel om het gebruik van vleesnamen te beperken tot producten van dierlijke oorsprong. Daarmee zouden termen als burger, sausage en steak alleen nog voor echt vlees mogen worden gebruikt.

Maar de Europese Raad – waarin de lidstaten beslissen – is diep verdeeld. Duitsland, Nederland en Zweden verzetten zich tegen het verbod, omdat consumenten volgens hen precies begrijpen wat een “vegan burger” is. Frankrijk en enkele Zuid-Europese landen pleiten juist voor strengere regels om verwarring te voorkomen. Zolang er geen Europees akkoord ligt, blijven de nationale regels van kracht. Dat betekent dat de NVWA voorlopig handhaaft volgens de bestaande Warenwet.

Wat betekent dit voor ondernemers?

Voor producenten van vleesvervangers, maar ook voor slagers en vleesverwerkers die hybride producten ontwikkelen, is dit het moment om etiketten en productnamen te herzien. Gebruik bij voorkeur neutrale termen zoals “plantaardige rulstukjes” in plaats van “plantaardig gehakt”.

Dat voorkomt discussie met de NVWA en beperkt het risico op waarschuwingen of heretikettering. Leg intern vast waarom bepaalde benamingen worden gebruikt; dat toont zorgvuldigheid bij een eventuele controle.

Een overgangsfase

De huidige situatie laat zien dat de regelgeving in een overgangsfase zit. De NVWA handhaaft terecht op basis van geldende nationale regels, maar de Europese kaders worden de komende maanden mogelijk aangepast. Voor de vlees- én plantaardige sector geldt dus: blijf alert en voorbereid. Wie nu kiest voor heldere, niet-misleidende benamingen, hoeft straks minder aan te passen als de Europese regels definitief worden.

Bron: NVWA

Vraag een vrijblijvend Condor Consult aan